قرص ویزان (دینوژست) چیست؟ نحوه مصرف، عوارض و تأثیر بر قاعدگی در آندومتریوز

قرص ویزان ۲ میلی‌گرم (Visanne) یک داروی هورمونی ساخت شرکت بایر آلمان است که برای درمان آندومتریوز تجویز می‌شود. ماده مؤثره آن دینوژست است، که یک پروژستین (شبیه هورمون پروژسترون) است. ویزان با مصرف روزانه و بدون وقفه، درد لگن، قاعدگی دردناک و درد هنگام نزدیکی را در بسیاری از بیماران به‌شکل محسوسی کاهش می‌دهد. نمونه ایرانی همین دارو با نام دینوول عرضه می‌شود. در این مقاله نحوه مصرف، عوارض، تأثیر بر قاعدگی و بارداری و نکات ایمنی این قرص را به زبان ساده توضیح داده‌ایم.

قرص ویزان چیست؟

ویزان در هر قرص ۲ میلی‌گرم دینوژست دارد و فقط برای یک کاربرد ساخته شده است: درمان آندومتریوز. این قرص، برخلاف قرص‌های ضدبارداری، استروژن ندارد. به همین دلیل نباید آن را با قرص‌های ترکیبی دینوژست و استروژن اشتباه گرفت، که کاربرد دیگری دارند.

آندومتریوز چیست و چرا درمان آن مهم است؟

در آندومتریوز، بافتی شبیه پوشش داخلی رحم (آندومتر) در جاهای دیگری مثل تخمدان‌ها، لوله‌های رحمی یا دیواره لگن رشد می‌کند. این بافت مثل پوشش رحم به هورمون‌های ماهانه واکنش نشان می‌دهد، ولی خونش راهی برای خروج ندارد. نتیجه آن التهاب، چسبندگی و درد است. علائم رایج آندومتریوز این‌ها هستند:

• درد شدید قاعدگی که با مسکن‌های معمولی کنترل نمی‌شود
• درد مزمن لگن، حتی خارج از دوران قاعدگی
• درد هنگام نزدیکی
• درد هنگام دفع ادرار یا مدفوع در روزهای قاعدگی
• مشکل در باردار شدن

آندومتریوز حدود یک نفر از هر ده زن در سن باروری را درگیر می‌کند. تشخیصش اغلب سال‌ها دیر انجام می‌شود، چون درد قاعدگی را «طبیعی» می‌دانند. اگر درد قاعدگی زندگی روزمره‌تان را مختل می‌کند، حتماً به متخصص زنان مراجعه کنید.

قرص ویزان چگونه اثر می‌کند؟

دینوژست از چند راه با آندومتریوز مقابله می‌کند:

• کاهش استروژن: ترشح هورمون‌هایی را که تخمدان را تحریک می‌کنند کم می‌کند. در نتیجه سطح استروژن پایین می‌آید، اما نه به اندازه یائسگی.
• اثر مستقیم بر ضایعات: روی گیرنده‌های پروژسترون در بافت آندومتریوز اثر می‌کند و رشد و تکثیر آن را متوقف می‌کند. به‌مرور ضایعات کوچک‌تر می‌شوند.
• کاهش التهاب و خون‌رسانی به بافت‌های آندومتریوز

دینوژست اثر ضدآندروژنی هم دارد، یعنی اثر هورمون‌های مردانه را کم می‌کند. به همین دلیل معمولاً جوش یا موی زائد را تشدید نمی‌کند.

مزیت ویزان نسبت به آمپول‌های یائسگی موقت

آمپول‌هایی مثل دیفرلین و زولادکس (آگونیست‌های GnRH) استروژن را تا حد یائسگی پایین می‌آورند و گرگرفتگی شدید و کاهش تراکم استخوان ایجاد می‌کنند. در مطالعات مقایسه‌ای، ویزان درد آندومتریوز را به همان اندازه کاهش داد، اما این عوارض را خیلی کمتر داشت. به همین دلیل می‌توان آن را برای مدت طولانی‌تر مصرف کرد.

موارد مصرف قرص ویزان

کاربرد تأییدشده

تنها کاربرد رسمی ویزان، درمان آندومتریوز است. این دارو هم برای کاهش درد پیش از جراحی به کار می‌رود و هم برای پیشگیری از بازگشت آندومتریوز پس از جراحی.

کاربردهای خارج از برچسب

• آدنومیوز: در این بیماری بافت آندومتر به داخل عضله رحم نفوذ می‌کند. مطالعات نشان داده‌اند دینوژست درد و خونریزی آن را کم می‌کند و ممکن است حجم رحم را هم کاهش دهد.
• کنترل خونریزی ناشی از فیبروم در بیمارانی که فعلاً جراحی نمی‌شوند، به‌عنوان درمان کمکی و موقت

این کاربردها فقط با تشخیص و نظر متخصص زنان انجام می‌شوند.

نحوه مصرف قرص ویزان

• دوز: روزی یک قرص ۲ میلی‌گرمی، هر روز در ساعت ثابت
• پیوسته: بعد از تمام شدن هر بسته، بسته بعدی را بدون فاصله شروع کنید. این دارو مثل قرص ضدبارداری هفت روز استراحت ندارد.
• با یا بدون غذا: فرقی ندارد. قرص را کامل با کمی آب ببلعید.
• شروع: طبق اطلاعات دارو، مصرف را می‌توان در هر روزی از چرخه قاعدگی شروع کرد. پزشک معمولاً شروع از روز اول قاعدگی را توصیه می‌کند تا از عدم بارداری اطمینان بیشتری باشد.
• بدون توجه به خونریزی: اگر لکه‌بینی یا خونریزی داشتید، مصرف را ادامه دهید.

مدت مصرف ویزان

اثر کامل ویزان روی درد معمولاً پس از چند ماه دیده می‌شود. درمان اغلب حداقل ۶ ماه ادامه پیدا می‌کند و در بسیاری از بیماران تا ۱۲ تا ۱۵ ماه یا بیشتر، زیر نظر پزشک، ادامه می‌یابد. بیشتر داده‌های بالینی مربوط به مصرف تا ۱۵ ماه است. برای ادامه طولانی‌تر، پزشک وضعیت شما را دوره‌ای ارزیابی می‌کند.

اگر یک قرص را فراموش کردم چه کنم؟

به‌محض یادآوری یک قرص بخورید و روز بعد در ساعت همیشگی ادامه دهید. دو قرص را برای جبران با هم نخورید. فراموش کردن قرص یا مصرف نامنظم ممکن است اثر دارو را کم کند و لکه‌بینی ایجاد کند.

اگر در ۳ تا ۴ ساعت پس از خوردن قرص استفراغ یا اسهال شدید داشتید، ممکن است دارو کامل جذب نشده باشد. در این حالت یک قرص دیگر بخورید.

ویزان و قاعدگی

تغییر الگوی خونریزی شایع‌ترین تغییری است که هنگام مصرف ویزان تجربه می‌شود، به‌خصوص در ماه‌های اول. این حالت‌ها ممکن است پیش بیاید:

• لکه‌بینی یا خونریزی نامنظم و غیرقابل‌پیش‌بینی
• کم شدن مقدار خونریزی ماهانه
• قطع کامل قاعدگی در بخشی از بیماران، که با ادامه درمان بیشتر هم می‌شود

این تغییرات معمولاً خطرناک نیستند و با گذشت زمان کمتر می‌شوند. اما اگر خونریزی شدید یا طولانی شد، به پزشک اطلاع دهید.

پس از قطع ویزان، معمولاً قاعدگی طی حدود دو ماه برمی‌گردد.

آیا قرص ویزان جلوگیری از بارداری می‌کند؟

خیر. ویزان در بیشتر افراد تخمک‌گذاری را متوقف می‌کند، اما به‌عنوان روش پیشگیری تأیید نشده و نمی‌توان به آن اعتماد کرد. اگر قصد بارداری ندارید، در طول مصرف از یک روش غیرهورمونی مثل کاندوم استفاده کنید. قرص‌های ضدبارداری هورمونی نباید همزمان با ویزان مصرف شوند، مگر به دستور پزشک.

پشتیبانی تخصصی داروباکس

کارشناسان ما آماده پاسخگویی به سوالات شما هستند

تماس فوری واتساپ ارسال نسخه آنلاین

ارتباط از طریق پیام‌رسان‌ها

واتساپ ایتا تلگرام

پاسخگویی 24 ساعته | 7 روز هفته

ویزان روی باروری بعدی اثر ماندگاری ندارد. پس از قطع دارو، تخمک‌گذاری معمولاً به‌سرعت برمی‌گردد. درمان آندومتریوز گاهی شانس بارداری را هم بیشتر می‌کند.

عوارض جانبی قرص ویزان

عوارض شایع

• لکه‌بینی و تغییر الگوی خونریزی
• سردرد
• درد یا حساسیت پستان
• افت خلق، نوسانات خلقی یا اضطراب
• جوش (آکنه)
• افزایش وزن
• نفخ، درد شکم و تهوع
• گرگرفتگی
• کاهش میل جنسی و بی‌خوابی
• کیست‌های عملکردی تخمدان، که معمولاً بی‌خطرند و خودبه‌خود برطرف می‌شوند

بسیاری از این عوارض در ماه‌های اول بیشترند و با ادامه درمان کمتر می‌شوند.

عوارض و هشدارهای مهم

• افسردگی: اگر سابقه افسردگی دارید به پزشک بگویید. در صورت بروز غمگینی شدید یا افکار آسیب به خود، فوراً با پزشک تماس بگیرید.
• تراکم استخوان در نوجوانان: در دختران نوجوان کاهش خفیف تراکم استخوان دیده شده است. پزشک پیش از تجویز برای این گروه، فایده و خطر را می‌سنجد.
• لخته خون: پروژستین‌ها خطر لخته را کمتر از قرص‌های حاوی استروژن بالا می‌برند، اما با سابقه لخته باید احتیاط شود.
• فشار خون: اگر فشار خون به‌طور پایدار بالا رفت، پزشک ممکن است دارو را قطع کند.

علائمی که نیاز به مراجعه فوری دارند

• درد، تورم یا گرمی یک ساق پا
• درد قفسه سینه، تنگی نفس ناگهانی یا سرفه خونی
• سردرد شدید و غیرمعمول یا اختلال ناگهانی دید
• زردی پوست یا چشم و درد شدید بالای شکم
• خونریزی بسیار شدید یا درد شدید شکم
• افسردگی شدید یا افکار آسیب به خود

موارد منع مصرف

ویزان را در این شرایط نباید مصرف کرد:

• لخته خون فعال در وریدها، مثل ترومبوز ورید عمقی یا آمبولی ریه
• بیماری فعلی یا سابقه بیماری قلبی-عروقی، مثل سکته قلبی، سکته مغزی یا بیماری عروق
• دیابت همراه با درگیری عروق
• بیماری شدید کبد یا تومور کبد
• سرطان‌های وابسته به هورمون، مثل سرطان پستان
• خونریزی واژینال با علت نامشخص
• بارداری یا احتمال بارداری، و شیردهی
• حساسیت به دینوژست یا اجزای قرص

در این شرایط با احتیاط و زیر نظر پزشک مصرف شود: سابقه افسردگی، فشار خون بالا، دیابت، سابقه حاملگی خارج از رحم، میگرن، سابقه کلوآسما (لک‌های قهوه‌ای صورت در بارداری) و عوامل خطر پوکی استخوان.

تداخلات دارویی ویزان

دینوژست در کبد و توسط آنزیم CYP3A4 تجزیه می‌شود. داروهایی که روی این آنزیم اثر می‌گذارند، سطح ویزان را در خون تغییر می‌دهند.

• کاهش اثر ویزان: ریفامپین، کاربامازپین، فنی‌توئین، فنوباربیتال، توپیرامات، برخی داروهای ایدز مثل افاویرنز و نویراپین، و گیاه علف چای (هوفاریقون)
• افزایش سطح ویزان و عوارض آن: کتوکونازول، ایتراکونازول، وریکونازول، کلاریترومایسین و اریترومایسین، ریتوناویر، و آب گریپ‌فروت
• قرص‌های ضدبارداری هورمونی و سایر هورمون‌ها: بدون دستور پزشک همزمان مصرف نشوند.

فهرست کامل داروها و مکمل‌های خود را به پزشک یا داروساز بدهید.

مصرف در بارداری و شیردهی

ویزان در بارداری نباید مصرف شود. اگر در طول درمان باردار شدید، مصرف را قطع کنید و با پزشک تماس بگیرید. ویزان برای مصرف در شیردهی هم توصیه نمی‌شود، چون دینوژست وارد شیر مادر می‌شود.

مقایسه ویزان با دینوول و قرص‌های ترکیبی دینوژست

ویزان و دینوول ماده مؤثره یکسانی دارند. اما برند را بدون هماهنگی با پزشک عوض نکنید.

توصیه‌های مهم در دوره مصرف

• قرص را هر روز در ساعت ثابت بخورید. یادآور گوشی کمک می‌کند.
• برای پیشگیری از بارداری از کاندوم استفاده کنید.
• فشار خون را به‌طور دوره‌ای کنترل کنید.
• کلسیم و ویتامین D کافی دریافت کنید و فعالیت بدنی منظم داشته باشید، به‌خصوص در نوجوانان.
• معاینات دوره‌ای زنان و پستان را انجام دهید.
• تغییرات خلقی را جدی بگیرید و با پزشک در میان بگذارید.

شرایط نگهداری

• در دمای اتاق (کمتر از ۳۰ درجه سانتی‌گراد)، در بسته‌بندی اصلی و دور از رطوبت نگهداری شود.
• دور از دسترس کودکان نگهداری شود.
• داروی تاریخ‌گذشته را مصرف نکنید.

سؤالات متداول درباره قرص ویزان

قرص ویزان برای چیست؟

برای درمان آندومتریوز و کاهش علائم آن، مثل درد لگن، قاعدگی دردناک و درد هنگام نزدیکی.

قرص ویزان را چه زمانی باید شروع کرد؟

در هر روزی از چرخه می‌توان شروع کرد، ولی معمولاً شروع از روز اول قاعدگی توصیه می‌شود. پس از آن، روزی یک قرص بدون وقفه بین بسته‌ها مصرف می‌شود.

آیا ویزان قاعدگی را قطع می‌کند؟

در بخشی از بیماران، بله. بیشتر افراد در ماه‌های اول لکه‌بینی یا خونریزی نامنظم دارند که به‌مرور کمتر می‌شود. پس از قطع دارو، قاعدگی معمولاً طی حدود دو ماه برمی‌گردد.

آیا قرص ویزان چاق می‌کند؟

افزایش وزن از عوارض گزارش‌شده آن است، اما در بیشتر افراد خفیف است.

آیا با مصرف ویزان می‌توان باردار شد؟

احتمالش کم است، اما ویزان روش پیشگیری مطمئنی نیست. در طول مصرف از کاندوم استفاده کنید. پس از قطع دارو، باروری معمولاً به‌سرعت برمی‌گردد.

ویزان چقدر طول می‌کشد تا اثر کند؟

کاهش درد معمولاً طی چند هفته تا چند ماه شروع می‌شود و اثر کامل اغلب پس از حدود ۳ تا ۶ ماه مصرف منظم دیده می‌شود.

تفاوت ویزان و دینوول چیست؟

هر دو ۲ میلی‌گرم دینوژست دارند. ویزان ساخت بایر آلمان است و دینوول نمونه ایرانی آن.

این مطلب فقط برای آگاهی عمومی است و جایگزین نظر پزشک یا داروساز نیست. پیش از شروع، قطع یا تغییر هر دارو با پزشک معالج خود مشورت کنید.