قرص اورژانسی را چند بار می توان مصرف کرد؟

هر چند وقت یک بار میتوان قرص اورژانسی مصرف کرد؟ محدودیت ماهانه و سالانه
برای مصرف قرص اورژانسی پیشگیری از بارداری، عدد ثابتی مانند «فقط دو یا سه بار در سال» تعیین نشده است. بر اساس راهنمای سازمان جهانی بهداشت (WHO)، در صورت نیاز میتوان قرص اورژانسی را بیش از یکبار و حتی در یک چرخه قاعدگی مصرف کرد. بااینحال، این دارو برای پیشگیری منظم طراحی نشده و تکرار مصرف ممکن است بینظمی قاعدگی و عوارض کوتاهمدت را بیشتر کند.
اگر پس از رابطه بدون محافظت، پارگی کاندوم یا خطا در روش پیشگیری نگران بارداری هستید، انتخاب قرص مناسب و مصرف بهموقع آن اهمیت دارد. نوع قرص، زمان رابطه و مصرف داروهای دیگر میتوانند بر انتخاب روش مناسب اثر بگذارند.
آیا برای مصرف قرص اورژانسی سقف ماهانه یا سالانه وجود دارد؟
خیر؛ راهنماهای معتبر پزشکی سقف ثابت ماهانه یا سالانهای برای مصرف قرص اورژانسی تعیین نکردهاند. بنابراین، این باور که مصرف بیش از دو یا سه بار در سال حتماً خطرناک است، پشتوانه علمی معتبری ندارد.
بااینحال، باید میان امکان تکرار مصرف و مناسببودن آن بهعنوان روش پیشگیری همیشگی تفاوت قائل شد. قرص اورژانسی برای موقعیتهای پیشبینینشده است و در مقایسه با روشهای منظم پیشگیری، محافظت مداومی ایجاد نمیکند.
آیا میتوان در یک ماه دو بار قرص اورژانسی خورد؟
در صورت وقوع رابطههای جداگانه با خطر بارداری، تکرار قرص اورژانسی در یک چرخه قاعدگی ممکن است لازم باشد. سازمان جهانی بهداشت و راهنماهای تخصصی، محدودیت پزشکی عمومی برای تکرار مصرف در یک چرخه تعیین نمیکنند؛ بااینحال، توصیههای مربوط به فرآوردههای مختلف یکسان نیست.
- لوونورژسترل: در صورت وقوع خطر جدید بارداری، مصرف مجدد آن در همان چرخه امکانپذیر است.
- اولیپریستال استات: راهنماهای تخصصی، تکرار مصرف را از نظر ایمنی قابل قبول میدانند؛ اما برچسب برخی محصولات بهدلیل محدودبودن دادههای مربوط به تکرار در یک چرخه، این کار را توصیه نمیکند. در این شرایط، پیش از مصرف مجدد با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
قرص اورژانسی از رابطههای بدون محافظت بعدی جلوگیری قابل اتکایی نمیکند؛ بنابراین، پس از هر رابطه پرخطر جدید باید وضعیت را دوباره ارزیابی کرد.
تفاوت تکرار مصرف لوونورژسترل و اولیپریستال
| نوع قرص | نکته مهم درباره تکرار مصرف | شروع روش هورمونی منظم |
|---|---|---|
| لوونورژسترل | در صورت بروز خطر جدید، تکرار مصرف در همان چرخه امکانپذیر است. | معمولاً میتوان روش هورمونی را بلافاصله شروع یا از سر گرفت. |
| اولیپریستال استات | درباره تکرار مصرف در همان چرخه، توصیههای برخی برچسبهای دارویی با راهنماهای تخصصی تفاوت دارد؛ مشورت با داروساز یا پزشک اهمیت دارد. | برای شروع روش هورمونی حاوی پروژستین باید پنج روز کامل صبر کرد و سپس روش را طبق راهنمای آن آغاز کرد. |
پس از شروع روش منظم نیز ممکن است لازم باشد برای مدتی از کاندوم استفاده کنید. مدت این دوره به نوع روش پیشگیری بستگی دارد.
آیا دو قرص لوونورژسترل ۰٫۷۵ میلیگرمی دو بار مصرف حساب میشود؟
خیر. اگر دستور مصرف محصول شامل دو قرص ۰٫۷۵ میلیگرمی باشد، مجموع آنها یک دوره درمانی با دوز ۱٫۵ میلیگرم محسوب میشود. این موضوع با مصرف مجدد قرص برای یک رابطه پرخطر جدید تفاوت دارد.
تعداد قرصهای موجود در بسته لزوماً نشاندهنده تعداد دفعات مصرف نیست. همیشه دستور روی بسته یا توصیه داروساز را دنبال کنید و برای افزایش اثربخشی، دوز اضافه را خودسرانه مصرف نکنید.
آیا مصرف مکرر قرص اورژانسی باعث ناباروری میشود؟
شواهد معتبر نشان نمیدهند که قرصهای اورژانسی به باروری آینده آسیب بزنند. پس از مصرف ممکن است زمان قاعدگی تغییر کند یا لکهبینی رخ دهد، اما این تغییرات بهتنهایی نشانه ناباروری نیستند.
اگر در چند چرخه پیاپی به قرص اورژانسی نیاز پیدا میکنید، بهتر است درباره روشهای منظمتر پیشگیری مانند کاندوم، قرصهای پیشگیری روزانه، ایمپلنت یا وسیله داخلرحمی با پزشک، ماما یا داروساز مشورت کنید.
عوارض احتمالی مصرف مکرر قرص اورژانسی
عوارض کوتاهمدت ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- جلو یا عقب افتادن قاعدگی
- لکهبینی یا خونریزی نامنظم
- تهوع
- سردرد و خستگی
- سرگیجه یا درد شکم
این عوارض معمولاً گذرا هستند، اما تکرار مصرف میتواند بینظمی قاعدگی را بیشتر کند. قرص اورژانسی همچنین از عفونتهای مقاربتی جلوگیری نمیکند.
چه زمانی باید تست بارداری انجام داد؟
اگر قاعدگی بیش از یک هفته از زمان مورد انتظار عقب افتاد، تست بارداری انجام دهید. همچنین، انجام تست حدود سه هفته پس از آخرین رابطه پرخطر میتواند به بررسی احتمال بارداری کمک کند.
در صورت درد شدید یا یکطرفه زیر شکم، غش، سرگیجه شدید یا خونریزی بسیار شدید، فوراً ارزیابی پزشکی دریافت کنید؛ بهویژه اگر احتمال بارداری وجود دارد.
پرسشهای متداول
آیا مصرف قرص اورژانسی بیش از سه بار در سال خطرناک است؟
عدد سه بار در سال یک سقف پزشکی ثابت نیست. در صورت وقوع رابطه پرخطر، قرص اورژانسی را میتوان در صورت نیاز تکرار کرد؛ انتخاب نوع مناسب و رعایت دستور مصرف اهمیت دارد.
آیا میتوان چند روز پشت سر هم قرص اورژانسی خورد؟
دوز یک نوبت را خودسرانه برای چند روز تکرار نکنید. اگر پس از مصرف، رابطه پرخطر جدیدی رخ داده است، انتخاب دوز بعدی به نوع قرص و زمان رابطه بستگی دارد. پس از مصرف اولیپریستال، حتماً درباره انتخاب روش بعدی با داروساز یا پزشک مشورت کنید.
آیا قرص اورژانسی باعث سقط میشود؟
خیر. قرص اورژانسی برای پیشگیری از بارداری است و بارداری شکلگرفته را خاتمه نمیدهد؛ بنابراین، داروی سقط محسوب نمیشود.
آیا قرص اورژانسی برای رابطه بعدی هم محافظت ایجاد میکند؟
خیر. دوز قبلی محافظت قابل اتکایی در برابر رابطههای بدون محافظت بعدی ایجاد نمیکند. برای پیشگیری از بارداری در ادامه چرخه، از روش مناسب و در صورت نیاز کاندوم استفاده کنید.
جمعبندی
برای مصرف قرص اورژانسی، سقف ثابت ماهانه یا سالانهای تعیین نشده است و در صورت بروز خطر جدید، تکرار مصرف ممکن است لازم باشد. بااینحال، نوع قرص و دستور مصرف اهمیت دارد؛ بهویژه درباره اولیپریستال استات که توصیه برچسب برخی محصولات با راهنماهای تخصصی متفاوت است. اگر مرتب به قرص اورژانسی نیاز پیدا میکنید، انتخاب یک روش منظم پیشگیری میتواند محافظت قابل اتکاتری فراهم کند.

